Faalangsttraining. Wat kun je doen tegen faalangst?

Faalangst is een gif dat het leven van kinderen aardig kan vergallen. Zichtbaar is het niet altijd. De kinderen die het hebben, houden zich het liefst gedeisd. Timpaan Onderwijs biedt tegengif op noordelijke basisscholen.

faalangst, school, scholing, leren, proefwerk, test, kind

Bron: Flickr/ Elizabeth Albert

Waterpolo is de sport van Ilse (11) uit Heerenveen. Maar ze krijgt in een wedstrijd zelden de bal, want meestal houdt ze de handen onder water om ervoor te zorgen dat haar teamgenoten een ander aanspelen. “Ik gooi de bal toch vast naar een tegenspeler”, denkt ze. Ilse heeft faalangst.
Dat ‘duiveltje’ duikt vaker op, als het spannend is. Bij toetsen op school, bijvoorbeeld: “Dan denk ik vooraf dat het vast misgaat. En dan lukt het ook niet, natuurlijk.” Maar vorige week merkte Ilse dat het ook anders kan. “Ik vroeg toch om de bal bij waterpolo, kreeg ’m ook en scóórde! Daar was ik heel erg blij mee.”

Behandeling tegen faalangst

Ilse kreeg die succeservaring door een zelfbedachte opdracht – ‘Je bibbers de baas’ – in een reeks van tien lessen, die Timpaan Onderwijs met Onderwijszorg Nederland ontwikkelde voor kinderen met faalangst. Behandelingen zijn het eigenlijk, want het gaat om eerstelijns psychologische zorg met een vergoeding van de zorgverzekeraar. Vijf kinderen uit verschillende hoeken van Friesland komen hiervoor na schooltijd bijeen in De Vlieger in Gorredijk.

“Ik moet er drie kwartier voor rijden”, zegt een moeder. “Maar ik heb het er graag voor over.” Haar zoon reageerde op school vaak boos, als het tegenzat. Thuis was hij eerder angstig, maar op school vonden de juffen dat hij toch vooral iets aan zijn ’haantjesgedrag’ moest doen. “Ik ben zelf op internet gaan zoeken”, zegt zijn moeder. “Toen ik hem wat voorbeelden liet lezen van faalangst, reageerde hij: Dat ben ik.”

Angst bij kinderen

Faalangst kan het leven van kinderen verstoren. Het komt vaker voor, weet Nynke Jonker-Wahle van Timpaan, dan volwassenen in de gaten hebben. Angst is immers iets om je voor te schamen, dus vermijd je een spannende situatie liever dan erkennen dat je ’t toch wel eng vindt. Je duikt weg, maar ziet jezelf als een angsthaas. Dat is funest voor het zelfbeeld.

Nu is een beetje angst niet slecht. “Het maakt alert in een spannende situatie”, legt gedragswetenschapper Carry van Veen uit. “De natuur heeft het ingebakken. Je moet scherp reageren, als er een onbekende grote hond tegenover je staat.” Maar hoe reageer je dan? Als je bang bent aangelegd, neem je vast de benen.

Faalangst herkennen

Cijfers zijn er weinig, maar het lijkt erop dat angst om te falen een negatieve invloed heeft bij een op de drie kinderen. “Maar ze vallen niet op”, zegt Nynke Jonker “want zij houden zich liefst gedeisd.” Toch is het zaak om het probleem vroeg te herkennen. Des te meer is er dan nog aan te doen, weet zij als ’ervaringsdeskundige’ die lang werkte in het speciaal onderwijs.

Samen met Carry van Veen geeft Jonker als projectleider de cursus en zorgt vooral voor ontspanningsoefeningen, waarmee een kind rust kan vinden in spannende situaties. Ook in de laatste les voert zij haar leerlingen, die met de ogen dicht liggen op de grond, in een verhaal langs zonovergoten weilanden met vogeltjes en vlinders. Het helpt echt, zegt een van de kinderen, als je dat gevoel later weer kunt oproepen.

Van Veen praat met de kinderen en laat hen met elkaar praten. Het helpt ook, zeggen Ilse en medecursiste Manon (12), dat je weet dat je niet de enige bent. Voor Timpaan is dat een reden om kinderen liefst – ook bij vergelijkbare cursussen over sociale vaardigheden, weerbaarheid en gedragsregulatie – in een groep bijeen te brengen.

faalangst, faalangsttraining

Bron: LC/ Jan de Vries

Deze cursus gaat uit van de principes van de cognitieve therapie. Kinderen maken kennis met de ’4 G’s’: Gebeurtenis, Gedachte, Gevoel, Gedrag. Ofwel: de manier waarop je denkt over een gebeurtenis, bepaalt je gevoel en vervolgens je gedrag. Als je ’de gedachte’ positiever weet te maken, heb je al veel gewonnen. Ilse heeft die les aardig onder de knie. “Ik weet nu dat je andere gedachten kunt maken dan zo’n bibbergedachte.” Dat zou elk kind moeten kunnen, zo vindt Manon. En wat moet je nou, als je niet meteen op zo’n cursus kunt? Manon: “Bedenk dat je niet de enige bent en praat erover met iemand, die je vertrouwt. Verberg het niet voor iedereen, want dan ben je heel alleen.”

Dit verhaal is eerder, december 2012, in de Leeuwarder Courant gepubliceerd

Waar denk jij aan na het lezen van dit artikel?

meer bewegen

Meer bewegen op kantoor: dé tips om het patroon te doorbreken

Een groot deel van de dag ben je aan het werk. Vaak betekent dit veel uren … [Lees verder...]

operatie, chirurgie, ziekenhuis,dokter,

Gevoel in de penis terug bij patiënten met dwarslaesie

Bij een groot deel van mannelijke patiënten met een ruggenmergbeschadiging of open rug kan het gevoel in de penis worden hersteld. Dit blijkt uit het … Lees meer ...

drinken, hitte

Hitte: ’Houd elkaar goed in de gaten en zorg voor voldoende drinken’

Wat doet hitte met een mens en hebben we er ook last van als de temperatuur van de ene op de andere dag keldert? Professor dr. Hein Daanen van TNO … Lees meer ...

Diane pil trombose

Anticonceptiepil en trombose. Andere pillen net zo risicovol als Diane pil

Apothekers, huisartsen en farmaceuten zijn verbaasd over de eenzijdige aandacht voor de Diane-35 pil. ,,Andere anticonceptiepillen zijn net zo … Lees meer ...

Zemanta Related Posts Thumbnail

Slechte schoenen zorgt voor slechte voeten

Tim Koolen schuifelt de behandelkamer binnen.Voorzichtig trekt hij zijn schoenen en sokken uit en gaat op de behandelbank zitten. "Van hier tot hier", … Lees meer ...

hoofdluis

Luizen in opmars in voortgezet onderwijs. Oorzaken: ‘hugs’ en mobieltjes

Hoofdluis is niet langer op alleen basisscholen een plaag. Door mobieltjes en ‘hugs’ neemt de overlast door kriebelbeestjes in het voortgezet … Lees meer ...

stoma

Een stoma heeft vaak een enorme impact. Wat gebeurt er als je een stoma krijgt?

Een stoma (een kunstmatige uitgang voor ontlasting of urine) heeft voor de patiënten vaak een enorme impact. Marianne Lubberink, stomaverpleegkundige … Lees meer ...

Embryoselectie

Een kindje via PGD. Waarom? En wat is embryoselectie?

Esmay heet ze. "Ons kleine wondertje", zegt de trotse vader Vincent Haaksman. "Het is voor mij het wonder van de eeuw dat Esmay geboren is, en ook nog … Lees meer ...

compliment

Wat krijgen we nou? Een compliment! Hoe reageer je?

We stuntelen wat af als we een complimentje krijgen. Lachen het onwennig weg of geven van de weeromstuit een compliment terug. Niet doen! Geniet ervan … Lees meer ...

borstkanker

Effectiviteit hormoonbehandeling bij borstkanker weegt niet voor iedereen op tegen de bijwerkingen

Een op de zes vrouwen met borstkanker vindt de effectiviteit van hormoontherapie niet opwegen tegen de bijwerkingen en de gebruiksduur, zo blijkt uit … Lees meer ...

hardlopen, sporten,

Waarom is hardlopen zo goed? – Column hardlopen Aad Verheul

Er zijn veel redenen waarom hardlopen zo goed is, want het is niet alleen lichamelijk maar ook mentaal heel goed. Gezondheid & Co en … Lees meer ...

%d bloggers op de volgende wijze: