Zorg

De opererende huisarts. Niet meer voor iedere ingreep naar het ziekenhuis.

Het beroep van huisarts verandert. Een kleine operatie? U hoeft straks niet meer voor alle ingrepen naar het ziekenhuis, uw huisdokter doet het wel.

second opinion

Huisartsen gaan vanaf dit jaar al zorg uit de ziekenhuizen overnemen. Het gaat om behandelingen die redelijk eenvoudig te doen zijn bij de eigen dokter. Op het zogeheten substitutielijstje, samengesteld door De Friesland Zorgverzekeraar, de ziekenhuizen en de huisartsen, staan controles, behandelingen en ingrepen die voor een deel al gedaan worden door veel huisartsen, maar in 2014 verder worden uitgebreid.

Selectie van ingrepen die je huisarts mag uitvoeren:

  • Diagnose osteoporose na botbreuk
  • Behandeling van slijmbeurs-en peesontstekingen, tennisarm en aanhechtingspijn
  • Diagnostiek en behandeling van patiënten met lichte copd – Behandeling diabetes, ook de zwaardere vorm (met hulp van internisten, diabetesverpleegkundige en gespecialiseerde huisartsen)
  • Controles hartpatiënten, inclusief hoge bloeddrukmetingen
  • Kleine chirurgie: zwellingen of strontjes in ooglid, nageloperaties of aambeien verwijderen
  • Aambeien verwijderen met ‘Barronligatie’ (elastiekje schieten)
  • Ontstekingen in gehoorgang behandelen en oorsmeer verwijderen
  • Oogontstekingen
  • Eczeem
  • Diagnostiek en behandeling seksueel overdraagbare aandoeningen (soa’s)
  • Maagzuur, slokdarmontsteking, spijsverteringsproblemen

Steriliseren als bijzaak

Zo’n veertig mannen heeft huisarts Wim Douma uit Kollum dit jaar onder het mes gehad. Steriliseren is leuk werk, maar wel een bijzaak. “Ik ben en blijf vooral huisarts.”

 

Naast de spreekkamer heeft Douma een behandelkamer of – anders gezegd – een kleine operatiekamer met een echte operatielamp en een machine die het operatiemateriaal kan steriliseren. Op donderdag komen ‘de jongens’, zoals Douma ze noemt. Het zijn de mannen die onvruchtbaar willen worden, vaak op aandringen van hun vrouw.

,,Vaak nemen ze hun vrouw mee. Die blijft dan aan het hoofdeind staan. Als de man klaagt, begint zij over de bevalling. ‘Dan weet je wat ik heb gehad’ zeggen de vrouwen”.

 

De combinatie van het contact met de patiënt en de techniek van het opereren. Hij heeft er ervaring mee. Voordat hij zo’n zestien jaar geleden huisarts werd, werkte hij een aantal jaren in het MCL in Leeuwarden. Hij deed er onder andere chirurgie. Uiteindelijk mistte hij het contact met patiënten en besloot huisarts te worden.

Beroep huisarts veranderd

Het vak is heel erg in beweging, vertelt ook Catrien Schuurman van ROS Friesland, de organisatie die de eerstelijnszorg, zoals die van huisartsen, fysiotherapeuten, diëtisten, psychologen en apothekers, ondersteunt. “Er komt heel veel af op de huisartsen.” Zo krijgen de huisartsen straks meer psychologische zorg in hun takenpakket, net als jeugdzorg, wanneer gemeenten een beroep op hun gaan doen. Ook hebben ze meer te maken met ouderenzorg, voorspelt Schuurman.

Er komen steeds meer vrouwelijke huisartsen, die liefst in deeltijd of in loondienst bij een gevestigde collega werken. Ook kiezen dokters in toenemende mate ervoor om samen met collega’s onder één dak te werken in een zogeheten gezondheidscentrum.

Nieuwe ontwikkelingen

De huisarts heeft de rol van ‘poortwachter’. Hij voert in overleg met de patiënt de regie over welke zorg hij of zij krijgt. Een praktijk telt zo’n 2170 patiënten. “Als je alles alleen wilt doen en alle ontwikkelingen wilt bijhouden, dan is dat veel”, weet Schuurman.
Een van de allerbelangrijkste ontwikkelingen is de overheveling van de wat eenvoudiger ziekenhuiszorg naar de huisartsen. Die zijn goedkoper dan hun collega’s in de ziekenhuizen en bovendien kunnen ze die zorg prima verlenen.

De opererende huisarts

Douma loopt samen met een paar andere collega’s voor de troepen uit. Twee jaar geleden besloot de Kollumer huisarts zelf vasectomies, sterilisaties bij mannen, te doen. “Er waren mannen die er om vroegen. Dokter dat kunt u toch zelf ook wel doen”. Waarom niet, dacht de dokter. Hij vindt kleine chirurgie tenslotte leuk. Douma volgde een opleiding in het MCL en liet zich aanvankelijk ook in de praktijk begeleiden door een uroloog.

Niet alleen heeft Douma zich de fijne kneepjes van het doorsnijden van zaadleiders toegeëigend, hij verwijdert ook vetbulten, kleine huidtumoren, vlekjes en andere huidaandoeningen. Inmiddels heeft hij ook een echoapparaat aangeschaft. Op eigen kosten. Zo’n apparaat kan helpen bij het onderzoeken van de buikstreek.

Steralisatiedag

De nevenactiviteiten vragen wel een andere werkwijze. Douma voert zijn praktijk zo, dat hij op donderdag de mannen kan helpen. Dan heeft hij namelijk een huisarts in dienst. Voor de ingrepen moet hij zelf de kleine operatiekamer en het instrumentarium prepareren. “En als ik zo’n jongen open heb liggen, kan ik niet naar een spoedgeval toe.” En mocht hij bijstand nodig hebben tijdens de ingreep dan is het ook een fijn idee om een andere arts in de buurt te hebben. ,,Gelukkig hoefde dit nog nooit.”

Zo nu en dan krijgt hij sterilisatieklanten uit andere delen van de provincie. Die hebben via via gehoord dat Douma dat klusje kan klaren. Grijnzend: ,,Het is hier iets sfeervoller dan in een ziekenhuis.”
Lucratief is het niet. Douma vraagt €225 per sterilisatie. Wie aanvullend verzekerd is, kan de rekening declareren bij de zorgverzekeraar. Het gaat niet af van het eigen risico. Die is meer kwijt aan de verzekerde als die zich laat steriliseren bij een uroloog in het ziekenhuis. De medisch specialist rekent gemiddeld €375 voor een vasectomie.

“Het moet bij kleine ingrepen blijven”

Het is allemaal leuk en aardig, vindt Douma. Zo moet het ook blijven. Hij ziet de kleine chirurgie en de echo’s als nevenactiviteit. Hij heeft geen behoefte om ziekenhuisje te spelen, benadrukt hij. ,,Als ik het idee heb dat dit mij afleidt van mijn werk als huisarts, dan hoeft het niet voor mij.”

Hij weet niet precies wat er allemaal nog op hem afkomt. Zijn praktijk heeft haar fysieke grenzen bereikt. Organisatorisch wordt het lastiger. Hij begon halverwege de jaren negentig met één assistente. Als hij nu personeelsetentjes organiseert, schuiven er zo’n tien mensen aan.

,,Ik kan niet eindeloos uitbreiden en bouwen.’’ Maar ook voor de beroepsgroep hoopt hij op wat meer stabiliteit. ,,Wij kunnen als huisartsen veel, maar we zitten wel aardig vol.”

Ontvang GRATIS tips over gezond leven, recepten en trends.

Meld je nu aan voor de wekelijkse Gezondheid&Co email update en mis niets. Helemaal gratis in je inbox.

Reageer

Ga het gesprek aan (0 reacties)