Well-being

Hoogleraar: ,,Economie is vooral psychologie”

Veel Nederlanders hebben moeite met rondkomen. Bijzonder Hoogleraar Wilco van Dijk, verbonden aan de Universiteit Leiden en het Nibud, onderzoekt hoe we ons financieel gezonder kunnen gedragen. 

2016-06-01 13:16:45 ILLUSTRATIE - Een portemonnee met geld. Het CBS heeft berekend dat het leven in vergelijking met twintig jaar terug ongeveer 45 procent duurder is geworden. ANP XTRA LEX VAN LIESHOUT

ANP XTRA LEX VAN LIESHOUT

Betalingsachterstanden

Nederland is één van de rijkste landen ter wereld. Toch heeft minstens 15% van de Nederlandse huishoudens ernstige betalingsachterstanden en kampt zeker 7% van de huishoudens met problematische schulden. Meer kennis over economische keuzes – zoals wel of niet gaan sparen – helpt bij het bevorderen van de financiële zelfredzaamheid van Nederlandse huishoudens. ,,Daarom heeft het Nationaal Instituut voor Budgetvoorlichting, Nibud, samen met de Universiteit Leiden een bijzondere leerstoel ingesteld: ‘Psychologische determinanten van economisch keuzegedrag’. Bijzonder hoogleraar Wilco van Dijk leidt dit onderzoek en de kennis wordt geïntegreerd in de voorlichting en advisering van het Nibud”, dat meldt de universiteit Leiden in haar nieuwsbrief.

Mens laat zich leiden door emoties

Goede economische keuzes maken is lastig, stelt Van Dijk, en wordt steeds moeilijker in onze complexer wordende maatschappij. ‘Om meer inzicht te krijgen in hoe keuzes tot stand komen, moeten we het beeld van de menselijke beslisser bijstellen. We zijn geen Homo economicus, maar Homo sapiens: we zijn beslissers die zich naast rationele overwegingen ook laten leiden door emoties. We maken vaak onvoldoende of zelfs verkeerd gebruik van beschikbare informatie.’

geld, eigen risico

Minder impulsief reageren

Zowel in het ‘laboratorium’ als in het veld onderzoekt Van Dijk hoe verlangens en impulsen keuzes beïnvloeden. Daarnaast ontwikkelt en test hij samen met het Nibud verschillende interventies die mensen kunnen helpen minder impulsief te reageren op verleidingen. Adequate voorlichting kan hen helpen goede keuzes te maken. Bijvoorbeeld als mensen leningen afsluiten en structureel willen sparen voor een financiële buffer om economische tegenslagen op te vangen.

Te veel keuzes frustreert

In de complexere maatschappij kunnen we de hoeveelheid benodigde informatie en het aantal mogelijkheden vaak moeilijk behappen, stelt Van Dijk. Zoals welke zorgverzekering we moeten nemen. Er zijn minstens achttien sites voor het vergelijken van meer dan vijftig zorgverzekeringen. ‘Het hebben van veel keuze leidt nogal eens tot uitstelgedrag. Als we dan toch een keuze maken, zijn we vaak minder tevreden met de beslissing dan als we minder opties hadden gehad. Veel keuze lijkt aantrekkelijk, maar is vaak overweldigend en frustrerend.’

Keuzes gemakkelijker maken

Keuzegedrag wordt enerzijds beïnvloed door persoonlijke factoren zoals persoonlijkheid, kennis en vaardigheden. Anderzijds speelt de context – zoals de manier waarop een keuze wordt gepresenteerd – een belangrijke rol. Om mensen te helpen gezondere economische keuzes te maken is het van belang meer financiële educatie te geven én deze keuzes voor hen gemakkelijker te maken, aldus Van Dijk.

 

Ontvang GRATIS tips over gezond leven, recepten en trends.

Meld je nu aan voor de wekelijkse Gezondheid&Co email update en mis niets. Helemaal gratis in je inbox.

Reageer

Ga het gesprek aan (0 reacties)
Carina Twerda Carina Twerda is een enthousiaste redacteur die de veertig nadert. Schrijven, lezen en recepten uitproberen zijn haar hobby's. Je maakt haar dan ook ontzettend blij met een kookboek. Ook heeft ze onlangs haar wandelschoenen onder het stof vandaan gehaald en probeert ze meer te bewegen. Contact Mail Tweet Berichten 3621 Alle berichten van