Elk coronavaccin wordt individueel beoordeeld – Column Ton de Boer

Afgelopen gelopen vrijdag is in Europa het coronavaccin van AstraZeneca, onder voorwaarden,  goedgekeurd. Dat komt nu ook voor Nederland beschikbaar. En is daarmee alweer het derde vaccin tegen het coronavirus, met een iets andere techniek dan de vorige twee. Het derde vaccin in korte tijd, ik vind het een geweldige prestatie. Maar we krijgen ook vragen. Waarom houden we het niet gewoon bij het eerste vaccin dat we hebben goedgekeurd? Dat is met 95 procent werkzaamheid toch dik in orde? Waarom nog andere vaccins beoordelen?

Ton de Boer
Ton de Boer. Voorzitter CBG. Foto: Angeliek de Jonge

Toen begin vorig jaar het coronavirus aan zijn opmars begon, gingen veel medicijnfabrikanten naar hun lab om een nieuw vaccin te ontwerpen. Hoe het er precies uit moest komen te zien? Dat wist men nog niet precies. Men kende al wel onderdelen uit andere vaccins, er waren nieuwe technieken, en al doende werden alle kandidaatvaccins net even anders. Welke zou werken? Niemand die het zeker wist. De hoop was op een vaccin dat het virus zou afremmen, in ieder geval een beetje en hopelijk iets meer.

Nu, nog geen jaar later, zien we de resultaten van al die verschillende keuzes die indertijd in de verschillende labs zijn gemaakt. Veel ervan hebben tot niets geleid, dat hoort er helaas bij. Maar de vaccins die we goed hebben kunnen keuren, zijn allemaal effectief en kunnen veilig worden gebruikt. Daarmee staat het fundament. Maar dan. Het ene vaccin werkt bij 95 van de 100 mensen, maar heeft ook meteen een supervriezer nodig. Het andere werkt bij 60 van de 100 mensen, maar kan bewaard worden in een gewone koelkast. Dat zijn behoorlijke verschillen. Als medicijnautoriteit kunnen we niet zeggen: we stoppen met beoordelen, met dit of dat vaccin moet u het maar doen. Dat mogen we niet eens. Het is onze taak elk vaccin dat we krijgen voorgelegd individueel te beoordelen. Net als elk medicijn overigens. En dat is een groot goed, vind ik. Daarmee spreid je bijvoorbeeld de risico’s als er iets mis gaat met de productie van een medicijn of vaccin. Ook als je allergisch bent voor bepaalde bestanddelen, is het fijn als er alternatieven zijn. Een bijkomend voordeel van de verschillende vaccins is hopelijk dat we beter de strijd aan kunnen gaan met de variaties van het virus die nu de kop opsteken. De huidige variatie aan coronavaccins kent helaas ook nadelen, vooral omdat ze behoorlijk verschillen in effectiviteit. Maar door de pandemie hebben we simpelweg niets te kiezen. Elk vaccin is hard nodig.

Over de schrijver:

Ton de Boer is voorzitter van de Nederlandse medicijnautoriteit, het College ter Beoordeling van Geneesmiddelen (CBG). Eens per maand schrijft hij over zijn ervaringen en dilemma’s rond medicijnen.

Eerder verscheen dit interview met hem op gezondheidenco.

Vragen aan Ton de Boer kunnen gemaild worden naar gezondheidenco@ndcmediagroep.nl. Wij zullen dan zorgen dat de vragen bij hem terecht komen.