Ongewenst urineverlies. Wat kun je doen tegen incontinentie?

Ongewenst urineverlies is een veel voorkomend probleem. Desondanks bestaat er nog steeds een taboesfeer rond deze klacht waardoor patiënten vaak geen hulp zoeken. Dit ondanks het feit dat vaak een goede behandeling aanwezig is voor incontinentie.

Ongewenst urineverlies

Ongewenst urineverlies wordt ook wel urine-incontinentie genoemd. Bij mannen komt druppelincontinentie nogal eens voor. Dit wordt gekenmerkt door het ongewild druppelsgewijs verliezen van urine. De oorzaak kan zijn een vergroting van de prostaat, waarbij er een obstructie is van de urinebuis. Ongewild urineverlies bij mannen heeft meestal te maken met de prostaat.  Bij vrouwen komen meerdere soorten urine-incontinentie voor, met verschillende klachten en verschillende behandelingsmethoden.

Aandrangsurineverlies

Bij deze vorm van urineverlies (ook wel aandrangsincontinentie of urge-incontinentie genoemd) moet u steeds vaker plassen en wordt u gehinderd door een steeds sterkere aandrang. In de stad worden alle toiletten opgezocht, een reis maken is een kwelling omdat steeds gestopt moet worden om een toilet op te zoeken. En bij het thuis komen gaat de deur soms niet snel genoeg open en verliest u een deel van de blaasinhoud. Voor urge-incontinentie helpt geen operatie. Blaastraining helpt wel, de blaas moet zich weer gaan gedragen zoals het hoort. De blaas is namelijk een opslagplaats voor urine waarbij makkelijk 350 ml opgeslagen moet kunnen worden. Het plassen moet uitgesteld kunnen worden totdat het uzelf goed uitkomt. Met andere woorden “u bent baas over uw blaas” en niet “uw blaas is baas over u”.

Blaastraining

Blaastraining gaat vaak met begeleiding van de fysiotherapeut of bekkenbodemtherapeut en op den duur is het de bedoeling om het plassen geleidelijk aan wat uit te stellen tot een tussentijd van zo’n twee uur bereikt is. Voor aandrangsincontinentie zijn diverse medicijnen beschikbaar die goed kunnen helpen bij de behandeling. Niet iedereen reageert hetzelfde op een medicijn. Als het ene niet helpt is het de moeite waard een ander medicijn uit te proberen, want dat kan dan misschien wel aanslaan. De behandeling is vaak langdurig en vergt een behoorlijk doorzettingsvermogen, maar heeft een goede kans van slagen.

Inspanningsurineverlies

Deze vorm van urineverlies wordt ook wel inspanningsincontinentie of stress-incontinentie genoemd, omdat het vooral bij inspanning optreedt. Dat kan zijn hoesten of niezen, springen, sporten of bij tillen. Over het algemeen komt het vooral voor bij vrouwen die kinderen hebben gekregen. Vaak zijn de klachten in het begin nog niet zo ernstig, maar nemen ze langzaam toe. Zeker na de overgang willen de klachten nog wel eens verergeren. Naarmate de inspanning groter is, hebben vrouwen meer last van urineverlies. Vaak stoppen ze met sporten als de klachten te erg worden en dan wordt het wel minder, totdat ze ook bij minder inspanning, bijvoorbeeld het tillen van de wasmand last krijgen. Vroeger kregen vrouwen met ongewenst urineverlies nogal eens te horen dat het erbij hoorde, zeker als ze kinderen hadden gekregen. Niet dus!

Hoestende vrouw, urineverlies

Foto: Shutterstock

Bekkenbodemtraining

In eerste instantie kan bekkenbodemtraining in de vorm van spieroefeningen goed helpen. Onder leiding van de bekkenbodemtherapeut, een fysiotherapeut die gespecialiseerd is in bekkenbodemklachten, kunnen de klachten verminderen of zelfs verdwijnen. Zeker op relatief jonge leeftijd is hiervan veel succes te verwachten. Als bekkenbodemtraining niet helpt kijkt de medisch specialist (uroloog of gynaecoloog) of u in aanmerking komt voor een blaas-bandje, een zogenaamde Trans Obturator Tape. Met deze ingreep bestaat een grote kans om weer een goede controle te krijgen over de blaas. De tape wordt via een kleine operatie doorgaans onder regionale verdoving (ruggenprik) aangebracht. Voor lichte vormen van stress-incontinentie kunnen bepaalde medicijnen soms goed helpen. Gemengde incontinentie Bij gemengde incontinentie is sprake een combinatie van zowel urineverlies bij hoesten, springen, sporten enzovoorts, als urineverlies bij aandrang. De meeste vrouwen hebben deze combinatie van urineverlies.

Sporten en urineverlies

Vaak begint deze vorm van urineverlies bij bijvoorbeeld sporten en om dit te beperken gaat de vrouw vóór het sporten plassen. Uiteindelijk leidt dit er vaak toe dat ze steeds vaker moet plassen om het urineverlies te beperken, met als gevolg dat ze een steeds kleinere blaasinhoud en een steeds prikkelbaarder blaas krijgt. Allereerst moet de blaas getraind worden totdat deze weer de normale grootte heeft. Pas daarna kan eventueel overgegaan worden tot een operatie met plaatsing van een blaasbandje. Uiteraard vindt de training plaats met behulp van de fysiotherapeut. Een eventuele operatie heeft het beste succes wanneer de blaas weer een normale inhoud van ongeveer 350 ml heeft bereikt.