Tekenbeten in de winter. Zijn er nog teken in de winter?

De meteorologische winter is begonnen, maar denk niet dat mensen geen kans meer lopen op tekenbeten. “Blijf jezelf controleren op tekenbeten na een bezoek aan het bos”, zegt Arnold van Vliet, bioloog aan de Wageningen Universiteit.

teek, teken, tekenbeten

De weldadige oktoberzon leidde al tot een hausse aan tekenbeten in het najaar en een aantal gevallen van Lyme. November bleef niet achter. Een gemiddeld temperatuurverloop, maar er werden nog wel 115 tekenbeten gemeld. “En dat is dubbel zoveel als een jaar geleden”, constateert Van Vliet.

Wat moet je doen bij een tekenbeet?

“Dat ze nog kans lopen op een tekenbeet (die de ziekte van Lyme kan veroorzaken) verwachten mensen niet meer in dit seizoen”, verklaart hij. Maar de mogelijkheid is er nog wel. “Natuurlijk is de kans op een beet in de zomer veel groter, Noorden ligt dat percentage weer hoger. Rode kringen (erythema migrans) duiden op Lyme. Snelle behandeling (anti-bioticakuur) is essentieel. Een verwaarloosde Lyme kan leiden tot neurologische, gewrichts-, huid-of hartklachten. Maar vergelijk het maar met het oversteken van een weg. Ook bij een relatief rustige weg moet je eerst naar links en dan naar rechts kijken.”

Waar heb je het meeste kans op teken?

Telkens blijkt dat bosrijke gebieden hoog scoren. En dat geldt niet alleen voor Drenthe, maar ook voor Oost-Groningen (beekdal van de Ruiten Aa) en Oost-Friesland. Bossen vormen een broedplaats voor teken. “Meestal lopen de mensen na een wandeling daar een tekenbeet op.” Maar een derde van de tekenbeten gebeurt gewoon in de tuin.

De bioloog is een van de tekenexperts van Nederland. Samen met het Rijksinstituut voor Volksgezondheid en Milieuhygiëne houdt hij de ’tekenradar’ bij in Nederland.

Wat is de ziekte van lyme?

De ziekte van Lyme wordt overgebracht door de borrelia-bacterie die zit in twintig procent van de tekenbeten. Maar niet alle bacterieel besmette tekenbeten leiden tot de infectieziekte. ’Slechts’ zo’n drie procent, maar in het “De enorme toename van het aantal Lyme-gevallen is nog een groot raadsel”, zegt Arnold van Vliet. Vanaf de jaren negentig worden de aantallen bijgehouden. “We zien een verdrievoudiging.” Meer teken, meer besmettingen, maar waarom is nog niet duidelijk.

Vanaf de Veluwe, de Sallandse Heuvelrug, Drenthe en de oostelijke randen van Friesland en Groningen tekent zich zoiets af als een Lyme-belt: een ’rood’ gebied waarin per honderdduizend inwoners jaarlijks meer dan tweehonderd meldingen van Lyme voorkomen.

Vanaf het begin van het nieuwe millennium is Drenthe roodgekleurd, met de gemeente Westerveld als koploper.

Dit artikel is eerder verschenen Dagblad van het Noorden

Gerelateerd